Борис Павлов-Кэм «Атах балай» кинигэтин биһирэмэ буолан ааста

02.04.2025


Муус устар 1 күнүгэр СӨ үтүөлээх суруналыыһа, В.Белов аатынан Арассыыйа бириэмийэтин лауреата, суруйааччы Борис Павлов-Кэм «Атах балай» саҥа кинигэтин биһирэмэ СӨ Национальнай бибилэтиэкэтин историческай саалатыгар буолан ааста.

Бэйэтин кэмин аһаҕастык кэпсиир сытыы бөрүөлээх суруналыыс, умсугутуулаах айымньылардаах суруйааччы, туспа суоллаах, ураты көрүүлээх бэйиэт талааныгар сүгүрүйэн үгүс дьон сааланы толору мустан, истиҥ кэпсэтии, сэргэх сэһэн төрдүн тутан, бириэмэни да умнан, иһирэх киэһэни атаардылар.

Борис Павлов-Кэм элбэх хоһоонугар ырыа айыллыбыт буолан дьоро киэһэ ырыа куттаах түһүлгэҕэ кубулуйан ураты тыыннаах тэрээһин буолла.

Дьоро киэһэни Николай Прокопьев «Дуораан» бөлөх солиһа ылбаҕай ырыатынан арыйда.

Онтон кинигэ биһирэмин иилээн-саҕалаан ыытта Хотугу омуктар тылларын уонна култуураларын үнүстүтүүтүн литература хаапыдыратын сэбиэдиссэйэ, филология билимин дуоктара Валентина Семёнова.


«Ааҕар Саха сирэ» уопсастыбаннай тэрилтэ салайааччыта, Гуманитарнай чинчийэр Саргылаана Ноева саҥа кинигэҕэ киирбит хоһооннору ааҕааччыга тиийимтиэ гына хоһоон лирическай уобарастарын ырытан, ааптар санаатын, суруйар сүрүн тиэмэтин илдьиритэн биэрбитэ үгүс мустубут киһиэхэ туһалаах буолбута саарбаҕа суох. «Айан символиката Борис Павлов хоһоонноругар арыллыы, арыйыы идиэйэтин илдьэ сылдьар уобарарастарга түмүллэр - үрүҥ ат, үрүмэччи, оҥочо, тыы, бэлисипиэт, паром, бэл, омос көрдөххө айантан ойуччу өйдөбүллээх мас күрдьэх кытары суол хаалларарын көрөбүт, ити курдук суолу тэлии, суолу тыырыы Борис Павлов поэтическэй эйгэтин бары объектарын хабар», - диэн эттэ Саргылаана Ноева.


Суруйааччы Борис Павлов хомуурунньугун ааттаабыт хоһооно «Атах балай» номнуо ырыа тыллара буолбуттар. Бүөккэ Бөтүрүөп ааптары эҕэрдэлээн туран буруолуу сылдьар ырыатын дьоҥҥо-сэргэҕэ ыллаан иһитиннэрдэ.


СӨ Ырыа айааччылар сойууһун чилиэнэ, Чурапчы улууһун «Чараҥ суугуна» мелодистар түмсүүлэрин салайааччыта Марианна Макарова Борис Павлов хоһоонноругар суруйбут ырыаларын тыыннаах доҕуһуолунан ыллаан иһитиннэрдэ.


Ону тэҥэ Нам улууһуттан Александр Копырин, Нам улууһун Түмэлин дириэктэрэ, Нам мелодистарын ассоциациятын бэрэссэдээтэлэ Андрей Замятин кэлэннэр Борис Павлов поэзиятын суруйбут ыстатыйаларын тула кэпсээтилэр «Борис Павлов 90 сылларга буолбут алдьархайдары сырдатартан толлубатах суруналыыс быһыытынан биллибитэ маҥнай, онтон кини поэзияҕа эмиэ ураты талааннаах бэйиэт, киһини ураты турукка киллэрэр хоһооннордоох ааптар быһыытынан биллибитэ», - диэн санаатын үллэһиннэ Александр Копырин.


Борис Павлов-Кэм эдэр ыччакка, суруналыыс буолуон баҕалаах, суруйар талааннаах ыччакка холобур буолар киһи, ону мэктиэлээн суруйааччы дьоро киэһэтигэр эдэр ыччат сааланы толору мустубут, олортон биир чулуулара Эльдар Садовников, ХИФУ 4 кууруһун устудьуона, «Сэргэлээх уоттара» литературнай куруһуок ыстаарастата Борис Павлов-Кэм айар үлэтин тула санаатын сайа эппитэ кэрэхсэбиллээх буолла.


Чурапчы улууһуттан култуура үлэһитэ Дмитрий Попов, филогическай наука хандьыдаата Галина Мординова Борис Павлов үлэтин тула санааларын үллэһиннилэр. Ону таһынан Кириэс Халдьаайы орто оскуолатыгар бииргэ үөрэммит оҕолоро, Сэргэлээххэ бииргэ устудьуоннаабыт доҕотторо чугас киһилэрин суолталаах күнүн үөрүүтүн үллэстэн бардылар.


Биһирэм биир ураты түгэнинэн ааптар кэлбит эрэ ыалдьытыгар барытыгар саҥа кинигэтин бэлэх ууммута улаханнык соһутта да, үөртэ да. Маннык кинигэтин ботуччу соҕустук дьоҥҥо-сэргэҕэ түҥэтэн күндүлүүр ааптар аҕыйах.

СӨ Национальнай бибилэтиэкэтин кыраайы үөрэтэр национальнай пуонда салаатын үлэһиттэрэ Борис Павлов айар үлэтигэр аналлаах кинигэ быыстапкатын туруордулар.